Actualicei enlaces a webs e blogs interesantes ultimamente, incluíndo estes tres blogs de moito renome, La Tarde del Viernes, Mi vida hasta hoy e Aventureros Inc., onde Amra-Gerry artella e colabora. É de agradecer que este grupo da vella garda de Ferrol comparta con nós as súas aventuras!
Pola miña parte, cravarei oficialmente un tempo a espada na rocha.
Apertas dende Libredón, e que os críticos enchan o voso camiño!
Chégame o runrún dun novo xogo de ambientación curiosa: La Puerta de Ishtar.
Wachinayn, o seu autor, está facendo público o desenvolvemento do mesmo no seu blog, tal e como Amra máis eu fixemos con Gáidil no seu momento.
I é que están xurdindo iniciativas moi interesantes, sobre todo dende que a xente ten que darlle ao miolo debido a que ou non hai cartos para mercar Rol, ou non hai cartos (ou ganas) para publicalo tal e como se viña facendo.
Aledámonos moito destas iniciativas, así coma a da Sociedad del Dado Cornudo, cunhas propostas moi boas. Un excelente exemplo para todos.
Apertas dende Libredón!
As malas novas sempre chegan, cando menos, a pares. Morreu un dos mellores ilustradores do mundo, cuxa obra era parte inspiradora tanto de Gáidil coma de doutras mil historias e campañas deseñadas por roleiros coma nós. Lembro ver imaxes do Death Dealer e quedar abraiado (eu de maior que ser así!!!), e flipar en cores con Tygra.
Descansa, Frank, que nós seguiremos a soñar coas túas creacións e a manter o teu espírito vivo. Gracias por todo.
Dá gusto cando vemos que certa xente entra de novo en batalla e contraataca.
Galicia Rol está de novo en primeira liña!
Moito tempo sen actualizar, moitas cousas ocorridas, pouco tempo para explicalas.
Polo dagora informámosvos das inminentes xornadas de Rol que Ossián prepara en Ferrol para o 4, 5 e 6 de Decembro. Eiquí tedes o enlace.
Un saúdo dende Libredón.
PD: Alomenos Ossián segue viva... a última vez que busquei actividades de Casco Vello Libredón de Compostela enviábame a unha páxina de compra de Tamiflú. En fin.
Buf, canto tempo. Acontecementos do pasado impedíronme retomar o blog. Acontecementos do presente e o futuro obríganme a voltar. E, antes de nada, un saúdo a todos!
Anunciarvos que moita xente se está movendo por manter viva a Afección.
Ao primeiro que vou nomear é a Zónula, que está removendo Raxoi co Ensanche para poder celebrar unhas macro-xornadas galegas este verán. Tamén me contou que ten preparados uns mini-encontros de rol e simulación para este maio, así que estade atentos.
Tamén nomear aos herméticos, e sobre todo a certos membros dese colectivo, os Cabaleiros Mercenarios, que se poñen á nosa disposición para amenizar, loitar e, sobre todo, rolear!
En Artabria coméntame Nacho que a asociación Ossián prepara tamén unhas xornadas para este verán. Agardo que non se eclipsen as de Santiago e as de Ferrol. Xa ocorreu coas que montaron Mangalego na Coruña e os Tuata dé Danann en Pontevedra e pasou o que pasou: mínima convocatoria.
Por último nomear a Jab Korr, que está a traballar un montón e pouco caso lle facemos. As nosas desculpas e promesa de poñernos canto antes a traballar no seu proxecto.
Bicos e apertas, a ver se actualizo máis a miúdo!
Este sábado día 6 foron as EnRÓLate 2008 en Goián, organizadas pola A.C. Alifáfaro. Convidáronnos tanto a Amra coma a min, pero o pobre cimmerio fallou a Tirada de Salvación contra Gripe e ao final acudín eu na compaña de Jan de Delft.
Wargameros xogando ao Twister: vivir para ver!
Pintado de FigurasPor un lado os Tuata dé Danann de Pontevedra contan coas súas Gorsedd do 2008. Teñen todo o horario pendurado no seu blog, e chamounos a atención que nos torneos de rol de mesa seica van xogar ás Crónicas de Gáidil. Agradecidos polo cumprimento. Que se xogue o noso xogo en tan insignes Encontros é toda unha honra: graciñas!
Nós pola nosa banda xa tiñamos dende hai tempo apalabrada a nosa presencia en Coruña coa xente de Mangalego, para unha cantas partidas e unha pequena mesa redonda.
É unha mágoa que estas cousas coincidan no tempo. É un dos problemas que vexo neste mundillo: a falta de comunicación entre clubes, asociacións ou afeccionados (ou directamente a incomunicación).
Nalgúns casos o entendo (hai grupos de xogadores que nin se aturan nin teñen motivos para facelo por problemas persoais), pero noutros vexo que é talvez porque simplemente se ignora a existencia dalgunhas asociacións ou clubes.
Por exemplo, descoñezo a existencia de xente que xogue a rol de xeito organizado en Lugo ou Ourense. Por isto, si eu montase uns Encontros de rol poderían perfectamente coincidir con outros que se fagan noutros lugares, e non por facer "contraprogramación", senon porque non hai unha rede social (antes era Galicia Rol, agora desaparecida) que aglutine e informe a todo o mundo.
Non quero imaxinar o que podería ser que todas as asociacións e clubes de xogadores de rol e miniaturas formasen unha especie de federación e que, á parte de organizar eventos pola súa conta, de cando en vez se unisen para montar algo organizado a grande escala, xa fosen macro batallas de Warhammer 40k ou partidas de Rol en Vivo masivas alén de Irmandiños. E xa nin imaxinar podo o que sería que grupos independentes coma os que coñezo por Compostela, Ferrol ou o meu propio Clube de Té se adherisen a tales actividades a nivel galego.
Algo digno de ver...
Está ben o asociacionismo. Axuda a coñecer xente e a abrirse de mente coñecendo novas ideas, posturas e puntos de vista.
En vindeiras datas estaremos convidados pola Asociación Cultural Mangalego (tamén teñen Foro) para visitar o seu lugar de reunión e botar unhas partidiñas con eles a rol. Tamén nos convidan os compañeiros de Alifáfaro, un colectivo que, á parte de rol, fan películas!
Tamén queren de nós algo moi difícil, axudar na organización dunhas actividades en Cuntis (onde está o magnífico casto de Castrolandín) co xogo de Gáidil de fondo para dar a coñecer a cultura castrexa aos rapaces daló. Pensamos en algo como Irmandiños, pero dividido por dez ou por vinte, claro, e sobre todo coa rapazada de Cuntis como protagonistas. Debido ao clima supoño que é algo que haberá que deixar para primavera... igual para mediados de Maio?
Tamén atopamos navegando en barcos longos pola rede ao Colectivo Lúdico Hermes, que lendo o seu foro vemos que pode recolle-lo testemuño que Galicia Rol deixou no ar. Sempre é bo que xurdan estas iniciativas... e unha pena que outras esmorezan.
En fin, esta fin de semana organizarémo-lo índice das Pantallas (Solaina do Contacontos? Abeiro? Linde?) e o material que vai e que non vai, con intención tamén de colgar no grupo yahoo material que vale, pero que igual non entra nas pantallas.
Un saúdo dende Libredón.
PS: Morreu Michael Crichton. Non estaba dacordo con certas ideas súas, nin me gustaban moitos dos seus libros. Aínda así, "Devoradores de Cadáveres" e, sobor de todo a súa adaptación ao cinema, "The 13th Warrior", inspiraron tamén a estes humildes autores a escribir grandes aventuras, xa en Gáidil, xa noutros mundos. Sit tibi terra levis.
Se o tempo o permite se porán unhas mesas na Praza Roxa onde se celebrarán exhibicións de xogos de estratexia, obradoiro de pintado de miniaturas e escenografía así como exposición de escenografías e miniaturas pintadas.
Ao mesmo tempo no Centro, se celebrará a I XORNADA DE ROL PARA PAIS. Trae ao teu pai ou nai (ou aos dous) para que aprendan en persona o que realmente é o rol, alí estaremos para responder a tódalas súas dúbidas sobre este xogo e amosarémoslle en persona como é unha partida.
Este sábado fixemos a primeira presentación de Gáidil co libro na man.
Metrópolis Cómics estaba toda adornada con motivos "gaidileiros", xa nas pantallas das consolas, xa cun pedazo póster sacado das ilustracións de Víctor Rivas, con dous fianna custodiando un trono de carballo (é un dos debuxos que máis gustou).
Falamos un pouco da historia de Gáidil, dende a idea primixenia até o resultado final, e logo comentamos algunhas cousas cos alí presentes, respostando preguntas ou debatindo sobre pensamentos en voz alta. Moi ameno e familiar.
Tivemos unha sesión se sinaturas para todos os que quixeron unha copia de As Crónicas de Gáidil adicada polos autores. Todos os amigos levaron unha dedicatoria personalizada con moito agarimo (ou iso pretendimos).
Ao final dese estupendo día sorprendeunos ver, entre un suplemento de Conan RPG e outro de Warhammer Fantasy o noso libro, o noso xogo... o noso traballo e paixón.
Gracias. Esa era a palabra coa que tiña que empezar este post. Xa o dixen na presentación e o volvo a dicir: gracias.
Este foi un día moi intenso. Saír pola mañán con Jan de Delft, Tromzar e Kunka en dirección á Coruña para poder ver con calma a Exposición do Señor dos Aneis, que me impresionou moi gratamente.
Logo quedar cos colegas: Amra e Bélit, Borxa, Bishop, Jano de Codename... Xantar, por falta de espacio, nun "kebap" moi recomendable perto do Baúl de los Recuerdos (con pequena incursión para conseguir un par de suplementos de Runequest que me apetecía ter).
Logo ver cómo chegan familia e amigos a mancheas tanto de Amra como meus (e, entre eles, os Fillos, sempre aí cando os necesitas!). Xente coñecida, xente que coñecemos dos blogs e dos Foros, xente á que non coñeciamos pero que se amosou interesada neste proxecto, en fin había de todo.
E ver que aquelo se enchía non fixo más que enchernos o peito e darnos moitísimos folgos.
Puiden coñecer en persoa a Ghanito, David e ao Moucho (xa teño o CD de marras!!!), ver á sempre presente Besbella, Ifrit, a Marcus, Berto, creo que a Mourullo, e tamén estaba Fian de GaliciaRol, Curudae, Ferny (tamén de Codename),Vizktor e Diego de Casco-Vello... bufff e sabe dios cantos máis, mágoa non poder falar con todos para agradecervos o apoio.
Mágoa que non puidera vir Víctor, e mágoa ter que agardar un mes para ver o proxecto na rúa. Gáidil xa está presentado en sociedade... a posta de longo, a finais de setembro!
Edit: Máis eiquí, eiquí ou eiquí.
O primeiro xornal que citou As Crónicas foi A Peneira, e todo gracias a Borxa Neves, o grande playtester e adalide deste xogo (botando contas foi o xogador máis presente en partidas de todos os que teñen xogado).
A primeira entrevista a temos hoxe, en Galicia Hoxe, gracias ao Duende:
FANTASÍA HEROICA Á GALEGA
Onde remata o mundo e comeza a aventura
12.08.2007 Pablo Fernández Otero e Ignacio Rodríguez Domínguez, dous profesores de inglés de primaria, son os autores de ‘Crónicas de Gaidil’, o primeiro xogo de rol en galego, ambientado nunha terra fantástica, baseada nunha cultura castrexa non romanizada, na que viven heroes, monstros e razas mitolóxicas extraídas das lendas do país, como os trasnos ou os mouros. O libro de regras verá a luz no mes de setembro e presentarase oficialmente este mércores, no salón Viñetas desde o Atántico da Coruña
A. LOSADA
Os guéghel, de longas guedellas, son as xentes que viven en Gaidil, a terra da fin do mundo. Gobernados dende o Trono de Carballo polo Breogán, o seu líder hereditario que toma o nome dun heroe mítico, os guéghel son xentes libres, druídas, feiticeiros, loitadores, canteiros, alfareiros... fan o que sexa útil para o castro que lles dá acubillo. Adoran o deus Lugh e temen a súa inimiga, a escura Dana. E, dende logo, só existen na imaxinación.
Portada da futura edición das ‘Crónicas de Gaidil’, editado pola Difusora de Letras, Artes e Ideas
FOTO: RIVASOs seus pais son Pablo Fernández Otero e Ignacio Rodríguez Domínguez, dous mestres de inglés de primaria e dous grandes afeccionados ós xogos de rol que están a piques de editar o que será o primeiro destes pasatempos escrito en galego e baseado nas lendas de Galicia: Crónicas de Gaidil.
Nos seu tempo libre, hai xa dez anos, cando eran estudantes universitarios, comezaron a acariñar unha idea que se lles ocorre a moitos ‘roleiros’: deseñar o seu propio sistema de xogo. A principal diferenza é que eles levaron o proxecto ata o final e, ademais, conseguiron que vexa a luz en forma de libro. Pero non lles foi doado, tiveron que mover o proxecto por editoriais durante moitos anos, sen obter resposta positiva. Mesmo chegaron a considerar a posibilidade de autoeditado, ata que a ourensá Difusora de Letras, Artes e Ideas, dirixida por Henrique Torreiro, o principal responsable das Xornadas de Banda Deseñada de Ourense, amosou interese polo seu traballo.
Este mércores, Gaidil será presentado na Coruña, dentro do Viñetas dende o Atlántico e, de cumprir os prazos, en setembro estará nas tendas o libro de regras, ilustrado por Víctor Rivas, un veterano do debuxo e da historieta en Galicia.
A normalización do rol e a normalización do galego
Para ambos os dous autores, ter conseguido que o xogo se editase como un proxecto xestionado integramente dende Galicia ten un gran significado, sobre todo cando se implicou tamén a Xunta, xa queCrónicas de Gaidil conta co apoio da Dirección Xeral de Xuventude, departamento que xa defendeu o rol como forma de ocio ó contribuír a organizar as xornadas de Irmandiños: A revolta no castelo de Monterrei. "Iso demostra que isto non é unha cousa de tíos raros, senón unha industria cultural e un pasatempo coma outro calquera", explica Pablo Fernández.
Do mesmo xeito, agardan que Gaidil teña tamén a súa pequena contribución á hora de amosar que o galego "non é só a lingua de Castelao e Rosalía, e non vive só nos libros da escola", en palabras de Nacho Rodríguez, xa que a normalización dun idioma pasa necesariamente polo seu uso nos momentos de ocio e diversión. Por iso os autores agardan que o seu xogo sexa o primeiro xogo de rol en galego, pero non o último, que cunda o exemplo e comecen a aparecer máis xogos, de calquera tipo, que se poidan practicar en galego.E non hai que esquecer que a través da ficción e os pasatempos se pode tamén aprender, e aínda que o proxecto de Gaidil non ten un enfoque educativo, os autores agardan tamén que lles chegue ós nenos e lles sirva para interesarse polo pasado e pola cultura da súa terra.
Os dous autores de Gaidil, Ignacio Rodríguez, á esquerda, e Pablo Fernández
FOTO: ESCUREDO
"A min, cando me explicaban a España dos Austrias na escola parecíame un aburrimento e nunca me interesei por ela –lembra Ignacio Rodríguez– pero logo descubrín Aquelarre: Villa y Corte, un xogo de rol ambientado nesa época e decateime de que realmente eran uns anos moi interesantes, así que acabei investigando sobre eles pola miña conta".A dificultade dun xogo histórico ó cento por cento
"Dende que comezamos, a idea pasou por mil versións", lembra Pablo Fernández, "en principio queriamos facer aventuras baseadas nos mundos de Álvaro Cunqueiro, en plan afeccionado, pero despois, tras falar de moitas posibilidades, decidimos que sería un xogo ambientado na Galicia castrexa".
Naquela fase, o seu título era Terra Cógnita, pero os dous autores déronse conta de que, co escaso coñecemento actual sobre aquela época, moitas veces víanse obrigados a inventar moitas cousas. Así que decidiron pasar directamente á fantasía. "Xa postos a falsear a realidade, preferimos meter trasnos e lobisomes", chancea Ignacio Domínguez. Dese xeito, Gaidil é unha terra na que habita unha cultura humana baseada nos castrexos (ou, máis ben, en como serían os castrexos se tiveran evolucionado sen influencias romanas), pero na que tamén viven, de xeito moi corpóreo, lendas celtas, medievais e mesmo feitos contemporáneos que enriquecen unha ambientación pensada para correr aventuras.
Do mesmo xeito que outros lugares de fantasía (como a Terra Media do Señor dos Aneis) beben da Idade Media Europea e das mitoloxías nórdica e saxona, pero adáptanas ós seus propios intereses, o mundo das Crónicas de Gaidil bebe da cultura Atlántica que vencellou na antigüidade os pobos do noroeste europeo, tamén chamada cultura celta. "Sen entrar a valorar se os galegos somos celtas ou non, que hai opinións para todos os gustos, nós aproveitamos o sustrato e as lendas da xente do Atlántico Norte", explica Pablo Fernández.
Un guéghel debuxado por Víctor Rivas
FOTO: RIVASUnha vila importante hoxe, un castro en Gaidil
Porén, non toda a inspiración ten porque ser mitolóxica. Un exemplo é que cada unha das cidades e vilas importantes galegas ten o seu alter ego nun castro de Gaidil, con moitas semellanzas entrambos.
Así, por exemplo, os ferroláns son os ártabros, grandes navegantes, os composteláns son os libredóns, magos e feiticeiros, os coruñeses son os breogantes, e dende ou seu castro o Breogán goberna Gaidil, os lucenses son os lugóns, na súa vila fortemente amurallada, e así respectivamente. Dende logo, os xogadores poden escoller interpretar un personaxe de calquera destes lugares e mesmo, se a súa vila non aparece representada, poden introducila eles mesmos na súa versión de Gaidil.
Aínda así, todas esas culturas son guéghel, seres humanos, pero as escollas dun xogador non se limitan a unha soa raza. Como é habitual nestes xogos, os personaxes poden ser criaturas de fantasía, tanto extraídas do folclore galego (os mencionados trasnos e mouros), como adaptadas doutras mitoloxías (os cairentos –vampiros–, os lobishomes ou os trolls) ou inventadas directamente polos autores para Gaidil (os xigantescos piornais dos Montes Arrebolados –os Ancares– ou os violentos fomoriáns, cos seus trisqueis de batalla).
Para visualizar todas estas criaturas e lugares estraños, o libro de xogo de Crónicas de Gaidil conta cos debuxos de Víctor Rivas (Vigo, 1965), historietista e ilustrador
cunha longa traxectoria que participou na revista Golfiño e que publica na actual BD Banda, cuxos lápices lle deron corpo á terra dos guéghel.Tanto Pablo Fernández como Ignacio Rodríguez comentan que a colaboración con Rivas serviu para que o proxecto medrase, xa que "el se baseou na nosa obra para crear a súa propia" e que a interacción entre eles ampliou e mellorou moitos conceptos do xogo. "Agora, só queda que a xente colla o libro e faga a súa propia Gaidil ó situar nela as historias que queira contar", comenta Rodríguez.
Unha boa historia e uns cantos dados
Aínda que os equivocados tópicos que relacionaban os xogos de rol con lavados de cerebro e asasinatos son cada vez máis raros, o certo é que esta forma de ocio continúa a ser moi descoñecida polo público en xeral.
Resumindo, unha partida de rol é unha historia contada por varias persoas. Hai personaxes protagonistas, os heroes, e hai un narrador, que é o que describe o que sucede ó seu arredor e establece os sucesos ós que eles reaccionan.
Para determinar o que se pode e non se pode facer, existe un libro de regras, e para introducir o elemento de sorte preciso en todo xogo, empréganse dados, que serven para determinar se un personaxe logra ou non o que se propuxera (tanto dar un golpe como facer un cesto).
En realidade, o rol é unha versión complexa do clásico xogo infantil de “eu son Conan, ti es o mago malo e vou asaltar o teu castelo”, á que chegan de maiores aqueles ós que lles gusta soñar outras vidas, do mesmo xeito que outros pasan das partidas ó ‘burro’ cando son neno, ás de tute ou mus.
A Editora, a Difusora de Artes, Letras e Ideas de Ourense, confírmanos que a presentación vai ser no Kiosko Alfonso, no último piso, o mércores 15 de Agosto ás 18:15h.
Ao parecer vai ser pouquiño tempo, pero xa é máis que dabondo. Estamos case no certo de que Víctor non vai poder vir, e vai ser unha mágoa.
Antes da viaxe a Lutecia, o mesmo día que Jan máis eu colliamos o avión, o Duende fíxonos unha entrevista a Amra o León e máis a min, a primeira que damos contando cousas sobre Gáidil. A verdade estivo xenial compartir tés, chiculates e cafés no Metate e comentar cousas sobre o xogo.
A entrevista sairá no xornal Galicia Hoxe, no dominical, o día 12 de agosto. Gracias de novo, Duende!
Estamos espallando a nova por Foros e sitios polo estilo, en plan "pásao". É unha mágoa, tamén, que haxa que agardar até setembro polo libro publicado, pero os resultados seguro que serán os mellores, gracias ao traballo de maquetación da Difusora.
En fin, pouco a pouco chegamos a unha das metas, para logo atoparnos con moitas outras... pasos, chanzos e sendeiros que vamos tomando coma viaxeiros cara o descoñecido, sabedores de que o noso pequeno Mundo de Gáidil vai canda nós, protexido polos nosos brazos. Pero pouco a pouco vemos como medra, vemos como outros comezan a falar del para ben ou para mal. E chega un momento en que as nosas man deben soltar as súas manciñas, un momento en que Gáidil debe poñerse a andar só e defenderse por si mesmo, e pasar a formar parte da vida de outros...
Acabamos de chegar Jan de Delft máis eu a Compostela despois duns días de relativo repouso aló en París. Xa comentarei máis da viaxe noutro post, agora non me apetece (último día con ascensor de hotel escarallado a setes pisos de distancia do chan, empapados pola choiva gala, retraso no voo, en fin).
O que si que quero é comentarvos que nas Termas de Cluny, no Musée du Moyen Age de París, xusto diante do pilier des nautes que representa a Cernunnos, deus da natureza céltica, recibín unha mensaxe de Amra o León: "Presentación confirmada para Mércores día 15 de Agosto, ás 18:15, nas Viñetas". Seica vai ser curtiño de tempo, pero estamos moi ilusionados co tema. Amra anda agora polas terras de Germania... para cando volte teremos que ir preparando tropas para asaltar Breogantia.
Un saúdo.
Coa data da saída do xogo tan perto estame a vir sempre ao pensamento unha cita dun autor que tamén gustaba de escribir en Galego, pero que tamén se adicaba a debuxar e politiquear un pouco.
Esta cita sería perfecta para As Crónicas de Gáidil, posto que tanto Amra coma min pensamos que recolle todo o noso pensamento e sentimento sobre a nosa obra, e cito:
"Ós mozos galegos,
Eu quero adicarvos esta miña primeira novela. Fíxena para derramar o tempo que me sobraba, máis que para sentir o gozo de crear unha peza de arte. Prestóume horas de vida feliz e xa me daría por satisfeito co que me divertín ó escrebila; pero foi imaxinada con tanta ledicia e composta con tanto amor que algo terá de bó. Estóu seguro de que non é unha gran obra; pero é tan humán e tan miña que non podería ofrecervos nada mellor".
Estes días tivemos varias novidades, entre as que se contan o proxecto de portada para o xogo. O pasado día 18 tivemos unha reunión (máis ben unha quedada de longa e variada cháchara, cun prato combinado metido entre varios cafés e unha algara na Librería Paz) en Pontevedra con Víctor para ultimar certos detalles, como son a ficha de Protagonista e os mapas, tanto o xeral do Mundo de Gáidil, coma o específico para a zona da Gael-leach.
A ficha de Protagonista é o lugar onde o xogador apunta os datos do seu personaxe, xa numéricos (un +3 en Corpo, un +2 en Espada de Anteas), xa os narrativos (Fión Lousada, da caste dos lemavos, servinte do Grande Breogán, ferreiro sen igual en toda a Gael-leach). É importante que sexa vistosa. As primeiras fichas de rol que recordo adoitaban ser táboas sen máis. Lembro a curiosa ficha do xogo futurista Traveller, que tiña a particularidade de que imitaba un impreso de datos estilo os de inscripción a unhas oposicións, e quedaba xeitoso. Pero outros xogos como El Señor de los Anillos ou Runequest tiñan fichas moi áridas. Agora estílase que teñan deseños e debuxos, ou que alomenos teñan algunha referencia co xogo (a do xogo español de cine negro moderno sLAng, por exemplo, ten aspecto de ficha policial). En fin, a ver con qué xenialidade nos sae Víctor.
Por outro lado seguimos agardando a que dende Viñetas nos confirmen o día da presentación, así coma un par de entrevistas para falar un pouquiño do tema e dalo a coñecer.
Un dato curioso da quedada con Víctor foi poder coñecer a Kiko Da Silva, enfrascado na tarefa de ilustrar a Biblioteca de Pontevedra, que coñecía o noso proxecto. Convidados por el e ao redor duns refrescos puidemos falar un pouco de se Galicia estaba preparada para algo deste estilo, de qué difícil está todo, pero de cómo querendo e pelexando se poden sacar cousas adiante e poder "facer país" cada un ao seu xeito aínda que sexa cun só gran de area.
